علیرضا رئیسیان مطرح کرد:  زنگ خطر جدی برای سینمای مستقل

علیرضا رئیسیان مطرح کرد: زنگ خطر جدی برای سینمای مستقل

19 اردیبهشت 1397 23:34

 

علیرضا رئیسیان، کارگردان سینما، درباره وضعیت این روزهای سینمای ایران گفت: «سینمای ایران چند سالی است که به سمت دوقطبی شدن پیش رفته است. در یکسوی این قطب فیلم‌هایی هستند که ظاهرا آثار کمدی‌ای هستند، درحالی‌که اکثریت آنها با هیچ استانداردی و تعریف سینمایی‌ای فیلم‌ کمدی نیستند و فقط چند شوخی در آنها طراحی و اجرا شده است و بخش دیگر فیلم‌هایی هستند که به آثار ارگانی معروف شده‌اند. فیلم‌هایی که سفارش ساخت آنها از خواست و میل مخاطبان و جامعه نشأت نمی‌گیرد بلکه براساس اهداف، نیات و انگیزه‌های رفتاری ارگان‌ها و نهادهای مختلف و معمولا با بودجه‌هایی چند برابر آثار معمول سینما ساخته می‌شود.» وی ادامه داد: «دو قطبی شدن سینما به شکلی که در بالا گفتم یکنواخت شدن آثار سینمایی و کلیت سینما را به دنبال دارد و این مسئله با ذات سینما که‌‌ همان جذابیت، تکثر و تنوع است، در تضاد است به همین دلیل امروز به دنبال حذف گونه‌های مختلف فیلم‌های سینمایی، بخش زیادی از کسانی که به سینما می‌روند نیز از این سینما کنار گذاشته شده‌اند.»

دولت نباید متولی ساخت آثار باشد

کارگردان فیلم «دوران عاشقی» ادامه داد: «گروهی از مخاطبان که آثار موردنظر خود را در سالن‌های سینما پیدا نمی‌کنند، ترجیح دادند تا آثار مورد علاقه خود را از منابع دیگری همچون فیلم‌های خارجی، شبکه‌های ماهواره‌ای و فضای مجازی تامین کنند. در بین دست‌اندرکاران و فیلمسازان و همچنین مدیران دولتی و فرهنگی نیز شور و شوق و علاقه‌ای برای بازگرداندن این گروه از تماشاگران به سینما وجود نداشت.» رئیسیان با اشاره به اینکه تضعیف گونه‌های مختلف سینمایی در سه سال اخیر بیشتر شده است، افزود: «هیچ برنامه‌ریزی‌ای برای حمایت و پاسداشت فیلمسازانی که در گونه‌های متفاوتی به جز آثار کمدی و سفارشی فیلم می‌ساختند، وجود نداشت درحالی‌که فروش این گونه سینمایی حتی در سال‌های اخیر نیز خوب بود و مثلا فیلم‌هایی مثل «رگ خواب» و «فروشنده» با استقبال خوبی همراه شده بود.» کارگردان «چهل سالگی» با اشاره به اینکه این وضعیت زنگ خطر جدی را برای سینمای جریان اصلی به صدا درآورده است، گفت: «دولت باید زمینه تولید فیلم‌های متفاوت و جدی را فراهم کند، اما نباید خودش متولی ساخت آثار باشد. همچنین باید بر نحوه ورود سرمایه‌ها برای ساخت فیلم‌ها نظارت جدی داشته باشد. این روز‌ها شاهد هستیم که شکلی از سرمایه و پول وارد سینما شده است. اکثر صاحبان این پول‌ها و سرمایه‌ها به دلیل ناآگاهی و ناآشنایی با فضای سینما فقط به دنبال ساخت آثار با حضور چهره‌های مطرح هستند و همین نگاه هزینه‌های ساخت فیلم را در کشور افزایش داده است.»

هدف فیلم کمدی افزایش سود است

وی با اشاره به افزایش بی‌منطق هزینه‌ها و دستمزد‌ها در سینما به دنبال ورود سرمایه‌های بادآورده، گفت: «اکثر این فیلم‌ها با هزینه‌های میلیاردی ساخته شده‌اند و نه تنها سود خود را بازنگردانده‌اند، بلکه اصلا اکران نیز نشده‌اند و مشخص نیست سرنوشت این فیلم‌ها چه شده است و فقط افزایش هزینه‌ها و خسارت‌زدن به جریان اصلی سینما را به دنبال داشته‌اند.» وی در پاسخ به این سوال که آیا سیاست‌گذاری‌ها در دهه 60 و اوایل دهه 70 کاملا هدفمند گونه‌های مختلف سینمایی را از چرخه خارج کرده است یا نه، گفت: «برخی فیلم‌هایی که در ژانرهایی همچون اکشن ساخته می‌شدند آرام‌آرام جذابیت خود را از دست دادند و به دلیل آنکه با تکنیک‌های جدید سینمایی هماهنگ نبودند از چرخه اکران خارج شدند. این سرنوشت به‌صورت طبیعی برای فیلم‌های کمدی‌ای که در حال حاضر اکران می‌شوند نیز به‌زودی رخ خواهد داد و دوره استقبال از فیلم‌های کمدی پایان می‌پذیرد و آن زمان دیگر بازگرداندن مخاطبان به سینما بسیار سخت خواهد بود.» رئیسیان ادامه داد: «کسانی که فیلم‌های کمدی می‌سازند هدفشان فقط سود و درآمد بیشتر است و به مسئله دیگری فکر نمی‌کنند. مدیران سینمایی باید از آنها بپرسند که چرا شما همه سرمایه خود را برای ساخت این فیلم‌ها هزینه می‌کنید؟ اگر کلیت سینما را دوست دارید چرا علاوه بر ساخت آثار کمدی برای ساخت آثار جدی هزینه نمی‌کنید؟»

لزوم اهمیت به ذائقه مخاطبان

کارگردان فیلم «پرونده هاوانا» با اشاره به اینکه امروز به‌جای مخاطبان و تماشاگران، صاحبان سینما و سینماداران سفارش ساخت فیلم می‌دهند، افزود: «افرادی که فیلم‌ها را جدی دنبال می‌کنند و به اصطلاح فیلم‌بین هستند و به سینما نمی‌آیند چگونه باید نظر و سلیقه خود را اعلام کنند تا فیلمی براساس ذائقه آنها ساخته شود؟ زیرا سالن‌دار فقط مخاطبینی را می‌شناسد که برای تماشای فیلم حال حاضر به سالن او می‌آید و به همین دلیل قدرت تحلیل درستی پیرامون وضعیت امروز مخاطبان ندارد و ما امروز از بیننده سفارش نمی‌گیریم و بلکه از سالن‌دار سفارش می‌گیریم که بخش زیادی از آنها در دست دولت یا‌‌ همان تهیه‌کنندگان فیلم‌های کمدی قرار دارد.» وی در پاسخ به این سوال که گروه سومی که سرمایه‌های بادآورده‌ای وارد سینما می‌کنند چه هدفی دارند، ادامه داد: «ماهیت این گونه سرمایه‌ها را باید دولت مشخص کند. همان‌گونه که مثلا زمانی که یک گروه خارجی یا تعدادی سرمایه‌دار خارجی قصد دارد پولی را از خارج وارد کشور کنند و دست به تولید بزنند، دولت کاملا بر آنها نظارت می‌کند و اهداف آنها را جویا می‌شود در حوزه سینما نیز نباید دولت در این زمینه سکوت کند و نباید اجازه بدهد به افرادی که فقط به صرف آنکه پول دارند و سرمایه‌ زیادی دارند، هر کاری می‌خواهند در سینما انجام بدهند.»

رواج سرمایه‌گذاری هنگفت در سینما

وی در پاسخ به این سوال که آیا معتقد است مجموعه سرمایه‌هایی که خارج از سینما وارد سینما شده‌اند تحت عنوان پول‌شویی فعالیت می‌کنند، گفت: «من هیچ نظری درباره اینکه پول‌شویی صورت می‌گیرد یا خیر ندارم، بلکه این مسئله و مشخص کردن نحوه ورود سرمایه و دلایل هزینه‌کرد آن در سینما کاملا برعهده دولت است. من و دیگران زمانی می‌توانیم حکم بدهیم و نظر بدهیم که سند داشته باشیم، اما در اینکه نحوه سرمایه‌گذاری این پول‌ها در سینما اشتباه است و باعث شده تا ضررهایی به کلیت سینما وارد شود و مثلا فیلمی که تا پیش از این با دو میلیارد ساخته می‌شد با ورود این سرمایه‌ها به هفت میلیارد تومان رسیده است، هیچ شکی نیست و مشخص می‌کند که شکل سرمایه‌گذاری کاملا ایراد دارد.» وی ادامه داد: «نظارت بر سرمایه‌گذاری از طرف دولت به این معنا نیست که دولت جلوی سرمایه‌گذاری را بگیرد بلکه باید به افکار و علاقه مخاطبان جهت بدهد و اگر جهت‌دهی نداشته باشیم این سرمایه‌ها به هرز می‌رود و نیاز به مراقبت دارد، اما معنی مراقبت این نیست که فقط به صدور چند دستورالعمل و بخشنامه بسنده کنیم و دولت وظیفه ایجاد زمینه برای تولید انواع فیلم‌ها در گونه‌های مختلف را دارد و بعد از آن عدالت را در اکران و ایجاد فضای رقابتی فراهم کند و باید سینما به سمتی حرکت کند که بخش خصوصی برنامه‌ای مشخص داشته باشد و دولت نیز نظارت کند تا تعادل و توازن از بین نرود.»

shareاشتراک گذاری

نظرات شما