پیام رسان داخلی یا خارجی؟ / مسئله فیلترینگ است!

پیام رسان داخلی یا خارجی؟ / مسئله فیلترینگ است!

28 فروردین 1397 12:21

حسام الدین شیخی - خبرنگار

ما اگر برگردیم به زمانی که ابزار رسانه ای بین مردم  شاید تنها شبنامه و اعلامیه ها بود و سیر تکامل این ابزار ارتباطی  را در میان مردم بنگریم که بعد ها به شکل تلفن ، تلفن همراه، پست الکترونیکی، وبلاگ، شبکه های اجتماعی وب سایت های مختلف تغییر و به نوعی پوست اندازی و رشد کرد، در میابیم که تاثیر مثبت ابزار های ارتباطی در جامعه بسیار بیشتر از مضرات آن است چراکه هیچگاه مردم به سمت درماندگی نرفته و نخواهند رفت و همواره به سوی پیشرفت هرچند اندک و آهسته اما بدنبال زوال و ساکن ماندن نبودند و سعی بر انتخاب راهی آسان و ساده برای آگاهی بوده اند تا جایی که به شبکه های اجتماعی موبایلی رسیدیم
که در بین بسیاری از این شبکه های موبایلی مردم به سمت نرم افزارهایی رفتند که اعتبار بالایی نسبت به رقبای دیگر داشته باشند و این اعتبار را هم عملکرد است که تعیین می کند، حالا پس از این همه فراز و نشیب و فیلتر شبکه های معروف و ناگزیر شدن برنامه های حکومتی برای جلوگیری از رفتن جامعه به سمت شبکه ها بسیاری از مسئولین نظام تصمیم به همراهی با مردم و حضورشان در این شبکه ها گرفتند که موجب رونق و دلگرمی جامعه و ثبات در یک رسانهء گسترده اجتماعی در بین مردم شد تا فضایی نسبتا باز و آسان برای دسترسی آحاد جامعه به یکدیگر صورت بگیرد که در کنار این امر گروه های بسیاری از جامعه در فضای مجازی شکل گرفت، در واقع طبقه بندی واقعی و حقیقی جامعه را می شود در فضای مجازی بخصوص تلگرام و اینستاگرام دید که هر صنفی و هر قشری بصورت آزاد می توانند اعلام حضور کنند و هر اطلاعاتی را که از چشم و گوش دیگران پنهان مانده بود به آگاهی یکدیگر برسانند. از ترویج و معرفی فرهنگ های مختلف در کشورمان گرفته تا تبلیغات و ایجاد گروه های خصوصی برای هماهنگی اعضای شرکت ها ، ادارات، سازمان ها و ... . فضای مجازی بخصوص بحث تلگرام که این روزها به بود و نبودش بسیار پرداخته می شود تا جایی که در مجلس جلساتی پیرامون فیلترینگ و یا ادامه فعالیت و تصمیمات مسئولین درباره این نرم افزار اجتماعی صورت می گیرد نشان از اهمیت بالای آن در زندگی مردم می دهد
چرا که به ساده ترین و کم هزینه ترین حالتِ ممکن نقطه وصل بسیاری از مردم از قشر پایین جامعه تا بالاترین سطح تبدیل شده است، نقطه وصل درست همان چیزی است که هر انسانی می تواند از جنبه مثبت آن استفاده کند، وضعیت کسب و کار مجازی ، تبلیغات کالا و تولیدی ها ، هماهنگی جلسات، تعطیلی ها حوادث و از همه مهمتر افشای فسادی که رسانه های رسمی به دلایل وابستگی ها یا محدودیت های سیاسی که دارند از اعلام آن سرباز می زنند، همه و همه این ها موجب پیشرفت و آگاهی می شود که اگر تصور کنیم این ابزار مهم را از میان مردم برچینیم چه اتفاقی خواهد افتاد؟  فضای مجازی و شبکه های اجتماعی همان قدر برای کشور مهم هستند که وجود برق مهم است، چیزی شبیه به این است که برای چند ساعت در شب برق تمام کشور قطع شود! همه این ارتباطات قطع خواهد شد و زندگی بسیاری از مردم که از راهِ ساده و آسان شبکه اجتماعی که رسالت و اساس این شبکه ها نقطه اتصال مردم به یکدیگر است به فعالیت هایی که در بالا گفته شد می پرداختند دچار اختلال شوند تصور کنید در کشوی که برق آن قطع شده باشد در روز چه مشکلاتی بوجود می آید و در شب دزدان به کدامین منزل که رحم نخواهند کرد! و این قطع برق می تواند مملکت را متضرر کند هم در بخش اشتغال و درآمدزایی و هم موجب نارضایتی مردم می شود. تجربه نشان داده که هرآنچه که باعث راحت تر شدن زندگی مردم و آزادی مردم باشد را از آنها بگیریم با آسیب های بسیاری در جامعه روبروخواهیم شد. که کمترین آن آسیب سیاسی است! و بیشترین آسیب را می توان فقر اقتصادی و فرهنگی و بهداشتی دانست.

بنظر من اینکه چرا ما از پیام رسان خارجی استفاده می کنیم اهمیتی ندارد، اینکه چرا مردم ما از پیام رسان های داخلی استفاده نمی کنند مهم است. پیام رسان تلگرام از بهترین حالت ممکن امنیتی و کدنویسی برخوردار است و ضعف ساختاری ندارد، تنها ضعفی که می توان به آن وارد دانست همان سایهء غولِ اطلاعات کابران ایرانی است که در دست خارجی ها قرار دارد! تلگرام اگر این یک ضعف را داشته باشد، منفعت آن برای جامعه ما یک در مقابل صد است، خوب و بد را خودِ جامعه تشخیص می دهد بنظر من جای اینکه دنبال تلگرام هراسی باشیم ، به دنبال پاسخی برای این پرسش باشیم که چرا مردم به پیام رسان های داخلی اعتمادی ندارند؟ آیا صرفا مسئله فنی و ساختاری یک پیام رسان است یا مردم کنترل شدن و دیده شدن اطلاعات شان توسط مسئولین داخلی را دوست ندارند؟ اگر بخواهیم از بُعدِ فنی به این موضوع بنگریم خب به راحتی می شود فهمید که هیچکدام از پیام رسان های داخلی حتی بنای رقابت با کوچکرین پیام رسان خارجی را هم ندارند چرا که پایه و اساس علمتولید یک پیام رسان در کشور ما بسیار ضعیف است و یا اگر هم جوانان ما مستعد در ایجاد یک بستر مناسب باشند ابزار فعالیت آنها به راحتی وجود ندارد چراکه صرفا فعالیت شبکه ها در کشور تحت نظر یک نهاد باید باشد به همین خاطر کسی تمایل به ارتقای سطح کیفی در یک فضای بسته را ندارد چرا که افق پیشرفتی را نمی بیند، بطور نمونه اتفاقی که برای پیام رسان سروش افتاد و سهولت دسترسی به پیام و یا استفاده از شماره کاربر بجای نام کاربری و ... نشانگر ساده بودن و ابتدایی بودن علم برنامه نویسی بانی این پیام رسان به اصطلاح معروف داخلی است، باگی که شاید برای موسس تلگرام خنده دار باشد و برای ما گریه دار!. اگر مبنا جنسِ خوب باشد ، مردم همواره بدنبال استفاده از جنسِ خوب اند، و هیچگاه کسی به سمت چیزی که از الیاف نامناسب بافته شده باشد نمی رود! در عین حال تاکید و اصرار از سوی مسئولین به استفاده از پیام رسان داخلی در حالی که همه مردم از رصد و نگاه امنیتی به شبکه ها آگاه هستند و صرفا تنها به یک دلیل معروف که اطلاعات کاربران ایرانی باید داخل ایران باشد قابل هضم برای مردم نیست و در ذهن مردم  ایجاد شبه می کند که آیا اگر از پیام رسان داخلی استفاده شود می تواند به گفت و گروهای خصوصی خود بطور آزادانه بپردازد یا همواره نفر سومی در حال خواندن روابط خصوصی افراد هست! از منظر دیگر نیز مردم با خود می گویند تمام این سالها چه در فضای فیلترینگ توییتر و فیس بوک و... و چه در تلگرام هیچ اتفاقی برای اطلاعات کاربران ایرانی بوجود نیامده جز اینکه هرگاه در کشور اعتراضی از سوی مردم صورت گرفته مسئولین نسبت به استفاده و تجمع مردم در یک شبکه اجتماعی واکنش نشان داده و اقدام به فیلترینگ و عدم دسترسی برای مردم بوجود آورده که این خود بزرگترین عامل گریختن مردم از شبکه های داخلی و پیوستن آنها به شبکه های خارجی است. زمانی بود کسی در وبلاگ اگر نقدی و نظری منتشر می کرد علیه او اقدام می شد، فیس بوک بوجود آمد، نظرات و انتقادات و اعتراضات در آن شبکه دست به دست می شد فیلتر شد، مردم به سمت توییتر رفتند، باز هم فیلتر شد، وی چت بوجود آمد فیلتر شد، وایبر، یوتیوب و بسیاری از شبکه هایی که دچار فیلترینگ شدند اما مردم دوباره شبکه ای دیگر را جایگزین آنها کردند، با فیلترینگ هیچگاه نمی شود تفکری را در ذهن آزادِ مردم جای داد، همانطور که به وسیله زور نمی شود همه مردم را به بهشت فرستاد. من تصور می کنم که اگر عدم دسترسی به تلگرام دستخوش تصمیم اشتباه فیلترینگ شود جایگزین آن یکباره اتفاق نمی افتد همانطور که پس از وایبر به یکباره همه به سمت تلگرام نیامدند. بنظر می آید جایگزین تلگرام در ابتدای کار واتساپ و ایمو باشد که به مرور مردم به سمت ابزاری نزدیک به کارایی تلگرام خواهند رفت اما اینکه از یک پیام رسان داخلی استفاده کنند؛ هرگز!  چرا که به هیچ عنوان نه قدرت و نه امنیت مناسب در مقابل با نسخه های خارجی را دارند، بطور مثال در شبکه اجتماعی مانند فیس بوک حداقل 2500 نفر کارمند وجود دارد اما در شبکه اجتماعی ایرانی چه مقدار کارمند مشغول ارتقای آن هستند؟ 
در هرصورت استفاده مردم از یک شبکه خارجی که تنها ایراد آن اشکال سیاسی است ضرری برای جامعه ندارد مگر اینکه برای جلوگیری از ایجاد اغتشاش و تحریک مردم به خشونت توسط دشمن را تنها دلیل منع استفاده از آنها بدانیم که این روی خوشی برای ایجاد محدودیت نیست. امیدوارم مسئولین بخصوص وزیر محترم و جوان ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران با تغییر رویکرد و اصلاح برخورد ها فکری برای پیشرفت علم و ارتباطات دوستانه و صلح آمیز در فضایی آزاد و همچنین ارتقای فضای سیاسی کشور بکنند نه با ایجاد محدودیت و اصرار و اجبار و انتخاب و اقدامات اشتباهی که دافعه بهمراه داشته باشد نه جذب.

shareاشتراک گذاری

نظرات شما