حذف دو یا سه صفر وضعیت را متعادل می‌کند

کارشناس اقتصادی در گفتگو با «روزان»؛

حذف دو یا سه صفر وضعیت را متعادل می‌کند

8 مرداد 1396 15:9

موضوع تغییر واحد پول ملی به تومان از آذر سال گذشته در هیات دولت مطرح شد. حالا پس از گذشت کمتر از یک سال این موضوع بار دیگر در لوایحی که درباره اصلاح نظام پولی و بانکی در هیات دولت مطرح شده، یکی از موضوعات مورد تاکید تغییر واحد پول ملی است که براساس این لایحه واحد پول رسمی‌کشور، تومان و معادل 10 ریال تعیین شد.

موضوع تغییر واحد پول ملی به تومان از آذر سال گذشته در هیات دولت مطرح شد. حالا پس از گذشت کمتر از یک سال این موضوع بار دیگر در لوایحی که درباره اصلاح نظام پولی و بانکی در هیات دولت مطرح شده، یکی از موضوعات مورد تاکید تغییر واحد پول ملی است که براساس این لایحه واحد پول رسمی‌کشور، تومان و معادل 10 ریال تعیین شد. اجرای این طرح بر خلاف آنچه گفته می‌شود، اصلا ساده نیست و هزینه‌های زیادی به همراه دارد. در این میان کارشناسان معتقدند که هزینه چاپ اسکناس و ضرب سکه‌های جدید در زمان اجرای برنامه و هنگامی که دو نوع پول به موازات هم در جریان است، افزایش چشم‌گیری پیدا می‌کند. از سوی دیگر انبوهی از اوراق رسمی کشور مانند دسته چک، سندهای مالی و. . . باید تغییر پیدا کرده و واحد آنها به تومان تبدیل شود. از طرفی افزایش ارزش پول ملی، آسان شدن مبادلات تجاری، حسابداری و بررسی مالی حساب‌ها موجب افزایش اعتماد جامعه به پول ملی و اثرات روحی و روانی مثبت شده و می‌تواند از بدیهی‌ترین مزایای این تغییر باشد. هادی حق شناس، کارشناس اقتصادی در گفتگو با «روزان» معتقد است که حذف یک صفر از واحد پولی و یا تغییر نام چندان تاثیری در اقتصاد ایران در حال حاضر نخواهد داشت و باید صفرهای بیشتری حذف شوند. این گفتگو را در ادامه می‌خوانید: 
هفته گذشته بار دیگر موضوع تبدیل پول ملی از ریال به تومان مورد توجه قرار گرفت. این موضوع طی تمام این مدت موافقان و مخالفان زیادی داشته است، نظر شما درباره این لایحه چیست؟
متاسفانه سیاست‌های نادرستی در سال‌های مختلف در کشور اتخاذ شد که به دنبال آنها تورم به وجود آمد، و باعث تضعیف ارزش پول ملی شد، به نحوی که سرعت تضعیف پول ملی در ایران نسبت به دوره‌های مشابه در کشورهای دیگر، بسیار تندتر بوده است. اگر در کشورهای دیگر کاهش 20 تا 30‌ درصدی ارزش پول ملی، 50 سال به طول انجامیده، در ایران با این کاهش ارزش پول به میزان دو هزار ‌درصد در همین مدت مواجه بوده‌ایم. این نشان می‌دهد وضعیت به‌گونه‌ای است که امروزه حتی حذف دو یا سه صفر لازم است و می‌تواند وضعیت را متعادل کند. 
چرا باید صفرهای بیشتری حذف شود؟
اگر ما فقط یک صفر را برداریم، تغییر چندانی ایجاد نمی‌شود؛ زیرا هیچ محصول یا خدماتی در کشور نیست که قیمت آن کمتر از 200 تومان باشد. مبالغ پرداختی برای دریافت کالا و خدمات مدت‌هاست که به بیش از ‌هزار تومان می‌رسد. وقتی که روند تورمی ‌شرایط اقتصادی کشور را به جایی رسانده که ارزش پول ملی تا این حد کاهش یافته، عاقلانه نیست پول‌هایی چاپ شود که عملا فایده‌ای ندارند و نه تنها کمکی به حل مشکلات نمی‌کنند، بلکه هزینه ضرب سکه یا چاپ اسکناس و هزینه‌های جانبی آنها به مراتب بیشتر از سود حاصل از چاپ آنهاست. در محاسبات حسابداری در بین نهادها، ارگان‌ها و افراد و اشخاص، وجود این تعداد صفر مشکل‌ساز است؛ به ویژه وقتی که ما مجبوریم دستگاه‌های عابربانک در بانک‌ها و سایر فروشگاه‌ها را تعویض کنیم و براساس اسکناس‌هایی با یک صفر کمتر آنها را ساماندهی کنیم، می‌بینیم که هزینه‌ها بسیار بیشتر از حد تصور است و حذف یک صفر کافی نیست. از طرف دیگر حذف دو یا سه صفر هیچ مشکلی ایجاد نمی‌کند، ضمن اینکه حذف بیشتر صفرها در نهایت اجتناب‌ناپذیر است. این مسئله باید توسط دولت اصلاح شود و شرایط اقتصادی به‌گونه‌ای ساماندهی شود تا مشکلات کمتری پیش روی کشور باشد. 
به نظر شما حذف دو یا سه صفراز پول ملی، شوک بیشتری به جامعه تحمیل نمی‌کند؟
طبیعی است هر شوکی که به اقتصاد وارد می‌شود، خواه حذف یک صفر باشد یا حذف دو یا سه صفر، اثرات منفی خود را به همراه دارد. در نتیجه وقتی ما مجبور به ایجاد یک شوک هستیم، نباید این شوک را به صورت ناقص رها کنیم و بعد از چند ماه یا یک سال دوباره شوک دیگری متحمل شویم. باید یک‌بار این شوک را به اقتصاد وارد کنیم. جامعه باید درد این جراحی را که در راستای بهبود است، تحمل کند؛ ولی پس از آن وضعیت تقریبا شفاف می‌شود. 
چه الزامی ‌باید در کنار تغییر واحد پول رعایت شود؟
مشکلات سال‌های گذشته که روی هم انباشت شده، ارزش پول ملی را کاهش داده است. در محاسبات اقتصادی داخلی و حتی در سطح بین‌المللی، واحد و ارزش پول ما مشکل‌ساز است. باید توجه داشت که این تغییر برای دولت هزینه‌های بسیاری دارد. ضرب سکه‌ها، چاپ اسکناس و تغییرات جانبی در بانک‌ها و تمام مراکز خرید و فروش، هزینه‌های زیادی برای دولت به همراه دارد که به همین خاطر لازم است دولت با تدبیر این کار را انجام دهد و به جای حذف یک صفر، دو یا سه صفر را حذف کند تا هزینه این تغییر در اقتصاد کشور، کمتر باشد. تاکید می‌کنم که حذف یک صفر به نظر من، نه مشکلی را حل می‌کند، نه تاثیر بسزایی بر ارزش پول ملی می‌گذارد. 
با تصویب این لایحه توسط مجلس و اجرایی شدن آن، باید منتظر چه تبعات و تاثیراتی در اقتصاد کشور باشیم؟
این کار باید با توجه به تبعات بین‌المللی و آینده‌نگری صورت بگیرد. وقتی ما به کشورهای دیگر بدهکار هستیم، قدرت خرید پول ما کاهش پیدا می‌کند و در نتیجه توان خرید آنها افزایش پیدا خواهد کرد. هزینه پرداخت بدهی‌ها و قرض‌های ما در صورتی که به تغییر واحد پول ملی اقدام کنیم، برای ما بیشتر خواهد شد و برای کشورهای پیشرفته با قدرت خرید بیشتری همراه است. همین باعث می‌شود آنها بتوانند با همان مبلغ پول قبلی خود، منابع و کالا و خدمات بیشتری از ایران خریداری کنند. دولت باید تمام این تبعات را بررسی کند و اگر بر تغییر واحد پول پافشاری دارد، این کار را به صورتی انجام دهد که حداقل فایده‌های ملموسی برای اقتصاد داشته باشد. به نظر من حذف دو یا سه صفر می‌تواند تاثیرات بهتری برجای بگذارد. 

کلمات کلیدی
shareاشتراک گذاری

نظرات شما