یک بازآفرینی در گستره تاریخ، جغرافیا و فرهنگ

یک بازآفرینی در گستره تاریخ، جغرافیا و فرهنگ

26 تیر 1396 15:3

هملت یک از معروف‌ترین نمایشنامه‌های تاریخ ادبیات دنیاست. هملت شاهزاده‌ای است که عمویش، پدر او را مسموم می‌کند و می‌کشد و بر تاج‌ و تخت می‌نشیند. اما روح پدر هملت ماجرا را برای او لو می‌دهد. با این ‌وجود هملت برای اینکه متوجه عمل زشت عمویش بشود، نقشه‌ زیرکانه‌ای می‌کشد و درنهایت عمل عمویش برملا می‌شود.. آغاز دوره پست‌مدرنیسم، آن‌طور که نامش نشان می‌دهد (پسامدرن / بعد از مدرن) به طور تاریخی تعریف‌شده نیست و این اصطلاح که از دهه 1970 سر زبان‌ها افتاد و هیاهو و سر و صدای زیادی به پا کرد،

رضاآشفته
منتقد
هملت یک از معروف‌ترین نمایشنامه‌های تاریخ ادبیات دنیاست. هملت شاهزاده‌ای است که عمویش، پدر او را مسموم می‌کند و می‌کشد و بر تاج‌ و تخت می‌نشیند. اما روح پدر هملت ماجرا را برای او لو می‌دهد. با این ‌وجود هملت برای اینکه متوجه عمل زشت عمویش بشود، نقشه‌ زیرکانه‌ای می‌کشد و درنهایت عمل عمویش برملا می‌شود.. آغاز دوره پست‌مدرنیسم، آن‌طور که نامش نشان می‌دهد (پسامدرن / بعد از مدرن) به طور تاریخی تعریف‌شده نیست و این اصطلاح که از دهه 1970 سر زبان‌ها افتاد و هیاهو و سر و صدای زیادی به پا کرد، به قول رابرت کوهن، بیشتر یک روش فکر‌کردن یا حتی فکر‌نکردن است تا یک دوره و زمان خاص. این روش یک تحلیل کامل بر نمی‌دارد، چرا که پست‌مدرنیسم اساساً مخالف روش تحلیلگرانه است. یک رویکرد پست‌مدرنیستی غالباً منطق و قطعیت روابط علت و معلولی را ندیده می‌گیرد و آنها را با انعکاسات موازی و حتی احتمالی و اتفاقی جایگزین می‌کند. این انعکاسات بنا بر گفته کوهن دو نوع‌اند: «انعکاس خود یعنی آنجا که یک اثر هنری به خود می‌پردازد و انعکاسات گذشته که اثر هنری به آثار و الگوها و مدل‌های گذشته می‌پردازد. این به آن معناست که در حالی که مدرنیسم خود را از گذشته دور و جدا نگه می‌دارد، پست مدرنیسم آن را با آغوش باز می‌پذیرد، از آن ک‍ُد می‌آورد و حتی آن را گردآوری می‌کند و در کنار هنر امروز قرار می‌دهد.» هملت 2017 در بازآفرینی اثری مربوط به 400 تا 500 سال پیش برآن است که آن مسئله را امروزی کند؛ یعنی دلالت آشکاری باشد بر اینکه آن خیانت و کسب تاج و تخت امروز کمی‌بیشتر عمومی‌تر شده و در تهران طبقه متوسط دچارش شده‌اند و این آزار و اذیت عمومی‌شده که بچه‌ها در سنین جوانی دچار اشکالات عدیده و روانی می‌شوند. بنابراین این تکثر معنایی و تکثیر هملت و افلیا در میان نسلی امروزی‌تر می‌تواند بیانگر پریشانی همگانی‌تر باشد و همین خود دلالتی برای آنکه نظم موجود کاملا برهم ریخته بنمایاند و نتوانیم روی فرد خاصی متمرکز شویم و این افسارگسیختگی وضعیت ما را دچار تشویش و نگرانی می‌کند تا اینکه بخواهیم دنبال علت و معلوم‌های این پریشانی باشیم و البته شاید هم به حال خودمان دل بسوزانیم که نتوانیم حرکت رو به جلویی بکنیم. به هر تقدیر ما متوقف می‌شویم چون درک منطقی از آن نخواهیم داشت. می‌توان هملت 2017 را از زوایای مختلف برررسی کرد. برای مثال هم ساختارگرا و هم پساساختارگرا در آن می‌تواند سروسامانی بیابد و حتی می‌شود نگاه روان شناسانه و جامعه شناسانه را در آن به درنگی عمیق تبدیل کرد. بنابراین به تطبیق چند نگاه در این نقد می‌پردازیم شاید این ورودیه ای بهتر باشد برای درک چند جانبه‌اش...

کلمات کلیدی
shareاشتراک گذاری

نظرات شما