حماس مجددا به ایران گرایش پیدا می‌کند

پیامد نزاع عربستان سعودی و قطر

حماس مجددا به ایران گرایش پیدا می‌کند

29 خرداد 1396 16:25

گِرِگ کارلستورم تحلیل‌گر مسائل بین‌المللی در یادداشتی خود در تارنمای آتلانتیک موضوع گرایش مجدد حماس به ایران را همچون فرضیه‌ای محتمل و ممکن مورد بررسی قرار داده است.

به گزارش روزان، گِرِگ کارلستورم تحلیل‌گر مسائل بین‌المللی در یادداشتی خود در تارنمای آتلانتیک موضوع گرایش مجدد حماس به ایران را همچون فرضیه‌ای محتمل و ممکن مورد بررسی قرار داده است. او بر این باور است که حماس در نتیجه اختلافات میان قطر و عربستان در نهایت مجبور می‌شود که مجددا به سمت تهران گرایش پیدا کند. بر اساس استدلال این نویسنده هر اندازه اختلافات مقامت سعودی با حماس کمتر شود، گرایش حماس به ایران بیشتر خواهد شد و نتیجه این روند قدرت گیری جناح‌های افراطی در این گروه است. 
 کارلست ورم در یادداشت خود که دیپلماسی ایرانی آن را بازنشر کرده می‌گوید: سه سال پس از آخرین جنگ در غزه، به نظر می‌آید رهبران اسرائیل و فلسطین به سمت دور جدیدی از نبرد پیش می‌روند، هر چند نه به دلایلی که شما احتمالا به آن می‌اندیشید. روز یک‌شنبه کابینه امنیتی اسرائیل به درخواست رئیس‌جمهور فلسطین میزان برقی را که اسرائیل برای مناطق تحت محاصره تامین می‌کند تا 40 درصد کاهش داد. مقامات این کشور با آنکه ژنرال‌های اسرائیلی هشدار دادند که این اقدام به بحران انسانی در باریکه غزه منجر می‌شود، جایی که 1. 9 میلیون تن می‌بایست با تنها سه ساعت برق در روز تابستان سوزان را تاب بیاورند، این تصمیم را گرفتند. حماس، گروه شبه نظامی‌که غزه را در کنترل دارد، نسبت به بروز «شورش» هشدار داده است. 
هرچند قطع برق تنها مسئله موجود نیست، اگر دور تازه‌ای از جنگ آغاز شود ممکن است جرقه آن توسط بحران دیپلماتیکی زده شود که 1100 مایل آن سوتر در جریان است، بحرانی که هم وزیر دفاع اسرائیل و هم دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده به آن دامن زده‌اند. 5 ژوئن، عربستان سعودی و چندی از متحدان آن، پس از هشداری خفیف تصمیم گرفتند به خاطر حمایت قطر از گروه‌های اشتباه در منطقه – به طور ویژه اخوان المسلمین – و تقویت اتحاد خود با ایران، دشمن ریاض، با این کشور قطع رابطه کرده و این شیخ نشین با 2. 7 میلیون نفر جمعیت را مجازات کنند. همین حالا نشانه‌هایی وجود دارد که ممکن است این اقدامات نتیجه معکوس دهد. 
ترکیه روابط خود با قطر را دو چندان کرده و لایحه‌ای با فوریت بالا تصویب کرد که به این کشور اجازه استقرار نیروهای نظامی را ‌در قطر می‌دهد. ایران نیز فی الفور پل هوایی بر فراز دوحه ایجاد کرده و محموله‌های مواد غذایی به این کشور می‌رساند. به طور قطع دلایل فراوانی برای انتقاد از قطر وجود دارد. این شیخ نشین بنا به گزارش‌ها به وابستگان القاعده در سوریه باج‌های سنگینی پرداخت کرده و چشم خود را به روی شهروندانش که میلیون‌ها دلار به جهادگرایان در سراسر منطقه پرداخت کرده‌اند، بسته است. 
شبکه الجزیره که روزگاری مهم‌ترین شبکه خبری منطقه بود، رو به انحطاط گذاشته و به نوعی به بنگاه تبلیغاتی اسلام‌گرایان سنی بدل شده است، تئوری‌های توطئه و فرقه‌گرایی تند درباره مسیحیان در مصر و علوی‌ها در سوریه و دیگر گروه‌ها پخش می‌کند. مورد حماس از دیگر نشانه‌های پیچیدگی این بحران است. در سال‌های اخیر این گروه روابط ملتهبی با عربستان سعودی و ایران برقرار کرده بود. در حالی که ایران بزرگ‌ترین حامی‌حماس بود و پول و تسلیحات برای این گروه تامین می‌کرد؛ اما در سال 2012 وقتی حماس از خیزش علیه رژیم بشار اسد در سوریه حمایت کرد راه دو طرف جدا شد. تهران که حامی‌ رژیم اسد است، خیلی زود کمک‌های نظامی‌اش را به حماس قطع کرد. خالد مشعل، رهبر حماس مجبور شد پس از سال‌ها مقر خود در دمشق را ترک و به دوحه عزیمت کند، جایی که پذیرایی گرمی ‌از او شد. از آن زمان مشعل سعی کرد حماس را به کشورهای خلیج فارس نزدیک تر کند. 
در سال 2015 در عربستان سعودی با ملک سلمان دیدار کرد و رهبران گردان‌های عزالدین قسام شاخه‌ای شبه نظامی‌از حماس را که قصد داشت به محور ایران باز گردد طرد کرد. او تصور می‌کرد چنین اقدامی ‌باعث تقویت شاخه‌های سیاسی میانه رو حماس و شاید به رسمیت شناخته شدن این گروه توسط جامعه جهانی شود. اما حالا که سعودی‌ها و متحدانشان از قطر می‌خواهند روابط خود با حماس را قطع کرده و رهبران آن را دوحه اخراج کند، به احتمال بالا آنها مجددا به سمت ایران گرایش پیدا می‌کنند. 
غزه در چند دهه گذشته سه دفعه ویران شده است. حتی سیاستمداران جنگ طلب در اسرائیل نیز توافق دارند که تنها راه جلوگیری از شعله ور شدن جنگ چهارم بهبود شرایط زندگی در این باریکه است. اگر حماس از کشورهای خلیج فارس رانده شود و به سمت ایران سوق پیدا کند – این تغییر باعث قدرت‌گیری تندروها در حماس می‌شود. محمد الزهار از بنیان‌گذاران حماس به من می‌گوید: «کشورهای عربی از زمان تاسیس اسرائیل در سال 1948 فلسطین را مورد آزار قرار داده‌اند. این سیاست ثابت آنها بوده است.»
 

کلمات کلیدی
shareاشتراک گذاری

نظرات شما