عربستان درآستانه تغییرات قریب‌الوقوع سیاسی و ساختاری قرار دارد

تحلیل ویژه

عربستان درآستانه تغییرات قریب‌الوقوع سیاسی و ساختاری قرار دارد

16 اردیبهشت 1396 13:27

عبدالباری عطوان، سردبیر روزنامه رای الیوم در نوشته‌ای با بررسی مصاحبه اخیر محمدبن سلمان جانشین ولیعهد عربستان‌، از بلندپروازی‌های این شاهزاده سعودی و اظهارات خطرناک او درخصوص ایران نوشته است که بیانگر تغییرات سیاسی و ساختاری عربستان در‌ آینده نزدیک است.

به گزارش ایرنا، عطوان در سرمقاله خود نوشت؛ مبالغه نیست اگر بگوییم مصاحبه تلویزیونی که همکارمان «داود الشریان» با شاهزاده محمدبن سلمان جانشین ولیعهد و وزیر دفاع عربستان سه‌شنبه شب انجام داد و در رسانه‌های عربستان و رسانه‌های کشورهای خلیج فارس پوشش مستقیم داشت، یکی از مهم‌ترین مصاحبه‌های تاریخ عربستان سعودی بود، نه به خاطر پاسخ‌ها یا اطلاعاتی که این مصاحبه داشت، بلکه به دلیل معانی و اشارات سیاسی محلی، منطقه‌ای و بین‌المللی که در آن بود. عبدالباری عطوان می‌نویسد: شاهزاده محمدبن سلمان در این مصاحبه نه در سمت جانشین ولیعهد و نه حتی ولیعهد بلکه به مانند پادشاهی که در قدرت است صحبت کرد و البته این را نیز باید گفت که مصاحبه نه تنها در شبکه‌های دولتی عربستان، بلکه در شبکه‌های رادیو و تلویزیونی خلیج فارس مانند شبکه ابوظبی پخش شد که تاکنون چنین سابقه‌ای حتی برای هیچ یک از پادشاهان عربستان وجود نداشته است.
شاهزاده بن سلمان با اعتماد به نفس، که به نظر می‌رسید درسش را خوب حفظ کرده بود با زبان آمار و ارقام صحبت می‌کرد و از آسایش در آینده پیش رو می‌گفت و در مورد ذخایر طلا، مس و آهن که ارزشی در حدود یک تریلیون و 300 میلیارد دلار دارد، صحبت می‌کرد و می‌گفت که از سود فروش 5 درصد از سهام شرکت آرامکو یا کمی‌بیشتر، برای سرمایه‌گذاری در این بخش استفاده خواهد شد و همه اینها پیامش برای مردم عربستان این بود که عربستان در ورطه ورشکستگی نیست و جایگزین‌های دیگری غیر از درآمدهای نفتی وجود دارد.
اما اینترنت، آرشیو اوپک و روزنامه‌های اقتصادی جهان پر از اظهارات و مواضع سران عربستان و وزیران نفت این کشور است که کاملا عکس این را می‌گویند. در سال 2014 و در آغاز سقوط قیمت نفت، عربستان حجم تولید خود را به بیش از یک میلیون و 200 هزار بشکه در روز افزایش داد و با هرگونه کاهش تولید برای حفظ قیمت نفت که در آن زمان 110 دلار برای هر بشکه بود با هدف فلج کردن اقتصاد ایران و روسیه که از نظام بشار اسد رئیس‌جمهوری سوریه حمایت می‌کردند، مخالفت کرد. عربستان و کشورهای خلیج (فارس) پیش‌تر نیز چنین اقدامی ‌را در سال 1998با تزریق بی حد و اندازه نفت به بازارهای جهانی برای ورشکسته ساختن صدام حسین و نظام او به دلیل اینکه جنگ با ایران را تمام کرده بود و به کویت حمله کرده بود، انجام داده بودند.
شاهزاده عربستان تمام درهای گفتگو را با ایران بست و مدعی شد چگونه می‌توان نظامی‌ را که برپایه ایدئولوژی افراط گرایانه استوار است و درباره تسلط بر جهان اسلام می‌گوید و مذهب جعفری اثنا عشری را رواج میدهد و زمینه را برای رسیدن (حضرت) مهدی (عج) آماده می‌کند، فهمید. وی با این گفته بسیار خطرناک صحبت خود را پایان داد که ما هرگز منتظر نمی‌مانیم جنگ به عربستان بیاید و جنگ را به سوی آنها در ایران خواهیم برد؛ زیرا که آنها می‌خواهند بر قبله مسلمانان تسلط یابند. این تهدید را کسی می‌کند که وزیر دفاع، فرزند پادشاه و تصمیم گیرنده اصلی عربستان است. آیا عربستان گشودن جبهه جدید با ایران را می‌خواهد؟ آیا عربستان می‌تواند پیامدهای مالی و سیاسی این اقدام را درحالی که همزمان در یمن و سوریه می‌جنگند به عهده گیرد؟ و در پایان چگونه ایران در این شرایط واکنش نشان خواهد داد؟
این مصاحبه شاهزاده محمدبن سلمان مهم و بسیار خطرناک است و هر کلمه و عبارت آن نیاز به تحلیل و تامل دارد؛ اما مهم ترین مسئله در کل این مصاحبه این است که این اظهارات خبر از تغییرات قریب‌الوقوع در بدنه نظام سیاسی حاکم در عربستان دارد که از جمله می‌توان به صدور فرامین جدید پادشاه عربستان اشاره کرد که شاهزاده‌های جدید، جوان و نزدیک به جانشین ولیعهد به سمت‌های حکومتی تعیین شدند و ممکن است پیش درآمدی برای یک فرمان مهم تر دیگر باشد و آن به قدرت رسیدن خود بن سلمان، جانشین ولیعهد و پادشاه فعلی که انتظار اعلام رسمی‌این خبر می‌رود.

در مجموع، عربستان سعودی در آستانه تغییرات سیاسی و ساختاری بی سابقه‌ای قرار دارد که به صورت شتاب‌زده‌ای ممکن است در دوران ولیعهد عربستان یا پادشاهی محمدبن سلمان روی دهد، اما ممکن است یک اتفاق همه چیز را تغییر دهد... باید دید که چه می‌شود‌.

کلمات کلیدی
shareاشتراک گذاری

نظرات شما